Over dieren- en mensenwelzijn

We praten met Rik
Binnen enkele jaren is hij op pensioen. Hij is reeds 40 jaar veearts.
Zijn klanten zijn vooral varkensbedrijven. Runderen, kippen of kleine huisdieren zijn niet zijn specialiteit, nooit geweest. Hij heeft zich met een aantal andere veeartsen geassocieerd en legt zich vooral toe op advisering in gezondheid en in management.

Bij welke bedrijven ga je langs?

Opfok, vleesvarkens, zeugenbedrijven, noem maar op. Het gamma is ruim. Dat maakt mijn job ook zo interessant. Je kan je wel specialiseren in bepaalde groeiperiodes of levensfases van het dier, maar je verliest ook nooit de rest uit het oog. Je blijft aanspreekbaar voor alle vragen, tenminste in de varkenshouderij. Het gaat dan vooral over bedrijven die alleen maar varkens hebben. Toch zijn er ook klanten die de varkenshouderij combineren met akkerbouw of rundveehouderij.

Is er veel verschil in uw cliënteel vroeger en nu?

Vroeger had je meer bedrijven die nog “varkens hielden”. Nu zijn het stuk voor stuk varkensbedrijven die alle cijfers nauw in de gaten houden.
Vroeger deinde het bedrijf mee op de gekende cyclus. Nu is dat minder. Een stalletje bijzetten als de zoon of dochter in het bedrijf komt is niet meer zo vanzelfsprekend.
Nu moet de bedrijfsleiding meer rekening houden met mindere periodes die veel langer duren dan normaal. Maar wat is tegenwoordig normaal? De winstmarges worden nu nog meer dan vroeger bepaald door kennis en kunde van de boer en boerin. Ik moet die mensen bewonderen. Veel geduld en veel zelfstudie is nodig. Ze moeten dagelijks cijferen en telkens de puzzel opnieuw samenstellen.

Zijn er veel betalingsproblemen?

Ja, dat ook, nu meer dan vroeger. Maar er is veel verschil. De ene hebben van bij het begin een grote reserve mee. Maar ook dat is geen waarborg voor blijvend succes. “Het koppeke erbij houden” dat is belangrijk. Velen staan achter met betalingen aan de voederleverancier. Dat blijft soms duren en dat is niet goed. De boer doet wel verder maar langzaamaan worden zijn productiefactoren gehypothekeerd. Als het geduld van de leverancier op is, weten we meestal wat er dan gebeurt.
In onze praktijk proberen we dat te vermijden. Als we aanvoelen dat de boer of de boerin altijd maar verontschuldigingen uitvindt om niet te moeten betalen, dan gaat er in ons team een lichtje branden. We zijn al eens slachtoffer geworden van ons geduld. Dat nooit meer.

Hoe pak je dat aan?

Als de boer eerlijk is en voor zijn liquiditeitsprobleem open en bloot uitkomt, dan treffen we graag een regeling. We helpen dan een scenario op te stellen dat leidt naar een correcte oplossing. Noem het maar een duurzame oplossing. Dat is een oplossing die blijft duren en niet half half is. We moeten wel kort op de bal spelen. Als het dan echt zo is dat zelfs een redelijk afbetalingsplan niet haalbaar is, dan pas wordt het echt moeilijk. Dan zijn de kwaliteiten van de boer en de boerin het criterium om er al of niet mee verder te gaan.

Wat bedoel je hiermee?

Is de boer een showman die alles kan goedpraten maar geen echte cijfers kan tonen? Heeft hij altijd dikke pech of is hij gewoonweg niet gemotiveerd voor zijn stiel? Denkt hij dat de andere altijd over de brug moet komen of geeft hij toe dat hij zelf een tandje moet bijsteken? Enkel met mensen die er iets willen van maken, kan ik praten. Ik ga dan heel ver met hen. Ik vertrouw hen dat ze het wel kunnen. Maar inderdaad, we moeten veel korter op de bal spelen dan vroeger. Een oplossing moet doorgepraat kunnen worden. Daar nemen we onze tijd dan voor. Juiste cijfers hebben we nodig. De boekhouding brengt klaarheid, tenminste als alles genoteerd staat.
Heb ik aanwijzingen dat dit niet voorhanden is dan nemen we afscheid.

Wat doe je als je meer ziet dan betalingsproblemen?

Ik heb ervaring opgebouwd in het genezen en opvolgen van varkens. Ik doe mijn best om dit goed te doen. Ik ben geen bankier en ik ben geen psycholoog. Vraag me niet uren aan de keukentafel te zitten koffie drinken. Ik heb wel wat mensenkennis. Ik gebruik het enkel voor mijn beroep, meer is het niet. Als de problemen waarmee ik geconfronteerd wordt te maken hebben met de relatie tussen man en vrouw of tussen ouders en kinderen, dan moet ik passen. Maar doen alsof ik dit niet zie ligt ook niet in mijn aard.

Wat heb je nodig om een stap verder te zetten?

Zeg het mij. In elk geval zou een vertrouwenspersoon hier meer kunnen doen dan ik. Doet een boekhouder dat niet? Of iemand van de landbouworganisatie? Maar niet alle cliënten zijn lid van een organisatie. Ik zou het wel eens willen horen van een psycholoog of van een relatietherapeut wat hij of zij dan doet. Ik wil me daarin graag bijscholen. Misschien is dit iets voor de veeartsenkring? Of misschien weten de adviseurs van Boeren op een Kruispunt raad?
Als ik kan doorverwijzen zal ik het doen. Ik zou dan wel graag eerst kennis maken met die persoon die de situatie op zijn agenda krijgt. Wat feedback achteraf zou ook interessant zijn.

Is een goede erfbetreder een goede hulpverlener?

Indien je een klant bezoekt om zaken mee te doen, wil je een vitale bedrijfsleider waar je een vlot gesprek mee kan voeren.
Indien je een klant bezoekt voor advies of controle, wil je een gesprekspartner die oor heeft voor jouw verhaal en je opdracht.
Als erfbetreder heb je er alle belang bij om boeren en tuinders met vraag, twijfel of probleem zo spoedig mogelijk terug op weg te helpen.